Salça ve Sos Üretiminde Transfer Teknolojileri: Mono Pompa ve Lob Pompa Teknik Analizi
Endüstriyel gıda tesislerinde "en iyi pompa" yoktur; "ürüne ve prosese en uygun pompa" vardır. Yanlış pompa seçimi, sadece düşük verim değil, aynı zamanda ürünün tekstürünün (yapısının) bozulması ve yüksek yedek parça maliyeti demektir.
1. Mono Pompalar: Yüksek Viskozitenin Sarsılmaz Gücü
Mono pompalar (İlerleyen Boşluklu Pompalar), helisel bir metal rotorun, kauçuk esaslı bir stator içinde dönmesiyle çalışır. Bu mekanizma, ürünü adeta "cepler" içinde taşıyarak ilerletir.
Teknik Detaylar ve Avantajlar:
- Düşük Kayma (Shear) Kuvveti: Ürünü hırpalamaz. Özellikle parçacıklı domates soslarında tane bütünlüğünü korumak için idealdir.
- Yüksek Emme Kabiliyeti: NPSH değerleri düşüktür. Tankın altından veya uzak mesafeden ürün çekmede çok başarılıdır.
- 38 Brix ve Üzeri: Salçanın en yoğun hali olan 36-38 Brix (Triple Concentrate) transferinde, lob pompaların zorlandığı basınçlarda mono pompalar stabil çalışmaya devam eder.
Mono pompaların en büyük zayıf noktası statordur. Ürün akışı kesildiğinde rotor ve stator arasındaki sürtünme saniyeler içinde aşırı ısınmaya ve kauçuğun yanmasına (Stator Burnout) neden olur. Titanyum Makina olarak kurduğumuz sistemlerde, bu riski akış sensörleri ve Omron PLC yazılımlarıyla minimize ediyoruz.
2. Lob Pompalar: Hijyen ve Hassasiyetin Merkezi
Lob pompalar, gövde içerisinde birbirine ve gövdeye temas etmeden dönen iki lobdan oluşur. Aradaki mikronluk boşluklar, hijyeni ve uzun ömürlülüğü sağlar.
Teknik Detaylar ve Avantajlar:
- Tam Paslanmaz Çelik Yapı: Ürünle temas eden tüm yüzeyler AISI 316L paslanmaz çeliktir. Stator gibi aşınan bir kauçuk parça barındırmaz.
- CIP ve SIP Uyumluluğu: Yerinde temizlik (CIP) ve yerinde sterilizasyon (SIP) süreçleri için tasarlanmıştır. Ketçap ve mayonez gibi mikrobiyolojik hassasiyeti yüksek hatlarda "altın standarttır".
- Geri Dönüşlü Çalışma: Lob pompalar her iki yöne de dönebilir. Bu özellik, hat temizliği veya ürün geri basma işlemlerinde büyük esneklik sağlar.
Mühendislik Perspektifinden Karşılaştırma
| Parametre | Mono Pompa (PC Pump) | Lob Pompa (Lobe Pump) |
|---|---|---|
| Maksimum Basınç | 48 Bar'a kadar (Çok Kademeli) | Genellikle 10-15 Bar |
| Sıcaklık Dayanımı | Stator malzemesine bağlı (Sınırlı) | Çok Yüksek (Metal-Metal yapı) |
| Aşındırıcı Ürünler | Mükemmel (Kum, çekirdek vb. tolere eder) | Orta (Loblar çizilebilir) |
| Bakım Aralığı | Sık (Stator/Rotor periyodik değişir) | Uzun (Keçe bakımı yeterlidir) |
| Hassas Dozajlama | Çok Başarılı | Başarılı (Düşük viskozitede kayma yapar) |
3. Hangi Üretim Hattında Hangisi Kullanılmalı?
Salça Hattı (Hammadde Çıkışı)
Domatesin parçalanıp palperden geçtikten sonra evaporatöre basılması sürecinde Mono Pompa tercih edilmelidir. Domatesin içindeki çekirdek kalıntıları ve yüksek basınç ihtiyacı bunu zorunlu kılar.
Ketçap & Sos Hattı (Dolum Öncesi)
Ketçap ve mayonez gibi homojenize edilmiş, içinde hava kabarcığı istenmeyen ve hijyenin en üst seviyede olduğu dolum hatlarında Lob Pompa rakipsizdir.
İşletme Maliyeti (OPEX) Analizi
Satın alma aşamasında mono pompalar genellikle daha uygun fiyatlı görünür. Ancak "Yaşam Döngüsü Maliyeti" (Total Cost of Ownership) hesaba katıldığında durum değişebilir. Mono pompalarda yıllık stator değişim maliyeti, lob pompaların 3-4 yıllık keçe bakım maliyetini geçebilir. Titanyum Makina olarak biz, uzun vadeli kârlılığınız için yatırım maliyeti ile bakım maliyeti arasındaki dengeyi sizin için kuruyoruz.
Tesisinizin Kalbi: Doğru Pompa Seçimi
Yanlış pompa seçimi yüzünden üretimin durmasına, ürünün tekstürünün bozulmasına izin vermeyin.
*Ürün brix değerinize, hattınızın uzunluğuna ve basma yüksekliğine (head) göre size özel pompa seçimi yapıyoruz.

